Οδοιπορικό στην Άνδρο

aaΣτις 22 και 23 Ιουνίου βρεθήκαμε στο νησί της Άνδρου δύο μέλη του Πεζοπορικού Ομίλου Αθηνών, οι Αγγελόπουλος Γιώργος, Βλάμης Γιώργος μαζί με τους Μπαρού Χρήστο και Μπουντρούκα Γιώργο. Σκοπός της επίσκεψής μας στο νησί ήταν να αποτυπώσουμε στον φωτογραφικό φακό και στην κινηματογραφική κάμερα κάποιες από τις πάρα πολλές όμορφες εικόνες, που μπορεί να δει κάποιος που θα βρεθεί στην Άνδρο.

Έχοντας υπόψη την πληροφορία από τον Χρήστο για κάποιον καταρράκτη στην τοποθεσία «Ρέματα» ξεκινήσαμε το πρωί της Τρίτης για την εύρεσή του. Μετά από μία διαδρομή που ξεκινά έξω από το χωριό της Αγίας Ελεούσας και καταλήγει περνώντας από το Άνω Απρόβατο στο πανέμορφο ορεινό χωριό της Άρνης βρεθήκαμε στον οικισμό Ρέματα.

cΤο ρέμα που διατρέχει τον οικισμό ξεκινά από το οροπέδιο που σχηματίζουν οι ορεινοί όγκοι «Κουβάρα» και «Ράχη». Στο χωριό της Άρνης ο χωματόδρομος τέμνει το ρέμα σε χαρακτηριστικό σημείο, όπου και υπάρχει ένας τεράστιος όγκος βράχου σαν ξαπλωμένος στην πλαγιά. Από αυτό το σημείο το ρέμα κατηφορίζει από τα 590μ. στα 210μ. απ’ όπου και ξεκινήσαμε την πορεία μας.

Οι εικόνες πανέμορφες καθώς διασχίζαμε το ρέμα παράλληλα και σε αρκετά σημεία μέσα από την κοίτη του, προσέχοντας πάντα τον τρόπο που κινούμαστε ώστε η παρέμβαση λόγω της κίνησής μας στους «κατοίκους» του, να είναι η μικρότερη δυνατή.

Στο ρέμα η βλάστηση είναι οργιώδης χωρίς να προκαλεί ιδιαίτερα εμπόδια στην κίνηση. Αυτό σε συνδυασμό με τα νερά που διατρέχουν σχεδόν όλο το χρόνο το ρέμα, δημιουργεί τις συνθήκες για την ύπαρξη πλούσιας πανίδας και χλωρίδας.

Ενδεικτικά αναφέρουμε μεγάλους πληθυσμούς γυρίνων, νερόφιδων, αρκετό αριθμό ατόμων από λιβελούλες και δύο προνύμφες αυτών!

Συγκεκριμένα μετά από σύντομη έρευνα διαπίστωσα ότι, στο συγκεκριμένο ρέμα αλλά και στο ρέμα των «Εβρουσών» που διασχίζει το χωριό Αποίκια με την πασίγνωστη πηγή «Σάριζα» το οποίο κι εκβάλλει στην παραλία «Γυάλια», το είδος λιβελούλας -ορισμός που είναι αρκετά διαδεδομένος στην Ελλάδα αλλά κι όχι μόνο- που συναντήσαμε, λέγεται Damselfly”.

Ταξινομείται στα αρθρόποδα, εξάποδα έντομα της κατηγορίας των Οδονάτων (Odonata) και της υποκατηγορίας των Ζυγόπτερων (Zygoptera). Η κατηγορία των Οδονάτων έχει άλλη μία υποκατηγορία αυτή των Ανισόπτερων (Anisoptera) που μαζί με τα Ζυγόπτερα αριθμεί συνολικά περί τα 10000 είδη παγκοσμίως!

zbΣτην υποκατηγορία των Ζυγόπτερων κατατάσσεται το συγκεκριμένο είδος που απαντήσαμε στην Άνδρο και πιο συγκεκριμένα, στην οικογένεια Calopterygidae” – “Demoiselle” που αριθμεί 150 διαφορετικά είδη. Χωρίς να είμαι απόλυτα σίγουρος καθώς οι εικόνες που τράβηξα δεν μπορούν να με διαφωτίσουν πλήρως, οι πρωταγωνίστριες ανήκουν στο είδος Calopteryx virgo” – “Beautiful Demoiselle” (σύνθετη λέξη με ρίζα ελληνική από το κάλος – όμορφος και το πτερύγιο – φτερό).

Να διευκρινίσω ότι το χρώμα του σώματος και του κεφαλιού του συγκεκριμένου είδους καθώς και τα μάτια του έχουν χρώμα μεταλλικό μπλε ή και πράσινο. Το υπέροχο χρώμα στα φτερά του έρχεται σταδιακά με την ενηλικίωση του εντόμου καθώς στο πρώιμο στάδιο της ζωής του, το χρώμα των φτερών είναι σκούρο καφέ.

Τα Damselflies είναι είδος εντόμων που ζει κι αναπαράγεται κατά το μεγαλύτερο ποσοστό δίπλα σε μέρη με τρεχούμενα νερά. Η ενηλικίωση του εντόμου έρχεται μετά από τη διαδικασία της μεταμόρφωσης από νύμφη σε ενήλικο άτομο, η οποία αριθμεί περί τα 9 με 16 στάδια αναλόγως το είδος.

Τα αυγά εναποθέτονται στο νερό από το θηλυκό με τρεις διαφορετικούς τρόπους (α. εναπόθεση των αυγών σε τμήμα βλαστού που βρίσκεται στο νερό σκάβοντας τμήμα αυτού και τοποθετώντας τα μέσα, β. εναπόθεση σε βλαστούς ή φύλλα κάτω από το νερό και γ. εναπόθεση σε βλαστούς ή φύλλα σε περιβάλλον υγρό).

zdΌταν το αυγό εκκολαφθεί περνάει στο στάδιο της προνύμφης όπου ζει και τρέφεται μέσα στο νερό με άλλα μικρότερα έντομα, ψάρια και άλλους μικροοργανισμούς, για να επέλθει το στάδιο της νύμφης, όπου πλέον βγαίνει έξω από το νερό. Είχαμε την τύχη να καταγράψουμε δύο νύμφες ζωντανές και ένα κουφάρι νύμφης που απέμεινε μετά την μεταμόρφωση και αποχώρηση του εντόμου.

Μας χαροποίησε ιδιαίτερα η συνάντησή μας με ένα ζευγάρι χηνόπαπιας που κατοικεί στο ρέμα της Άρνης καθώς και το γεγονός ότι, αν και συναντήσαμε στην κοίτη του αρκετά σπίτια, δεν διαπιστώσαμε μεγάλο αριθμό σκουπιδιών.

iΣίγουρα σε επόμενη επίσκεψη θα φροντίσουμε για τον καθαρισμό του ρέματος και θα ενημερώσουμε τους τοπικούς φορείς, για την σημαντικότητα της προστασίας του ευελπιστώντας για την κατανόηση και την ευαισθητοποίηση των κατοίκων της περιοχής αλλά και γενικότερα των κατοίκων της Άνδρου καθώς το νησί απαριθμεί έναν σημαντικότατο αριθμό υδροβιότοπων, χάρις στα πολλά και πλούσια νερά που διαθέτει.k

Το ρέμα εκβάλλει στην υπέροχη παραλία της «Λεύκας» -όπου μπορούμε να βρεθούμε σε αυτήν μέσω μονοπατιού που κινείται δίπλα στο ρέμα και δεξιά ξεκινώντας από το πέτρινο γεφύρι που συναντάμε- σχηματίζοντας στις εκβολές του τις κατάλληλες προϋποθέσεις υδρόβιας ζωής αλλά και ορνιθοπανίδας που χρειάζονται την προσοχή και τη φροντίδα μας ώστε να συνεχίσουν να συνυπάρχουν αρμονικά με το υπόλοιπο περιβάλλον και τον άνθρωπο.

lΤην επόμενη μέρα ξεκινήσαμε από το χωριό Άρνη στο μονοπάτι που σε οδηγεί στον προφήτη Ηλία και στην υψηλότερη κορυφή της Άνδρου στα 997μ. Ο καιρός συννεφιασμένος και σχεδόν απειλητικός δεν μας απέτρεψε από το πρόγραμμά μας.

Το μονοπάτι διασχίζει αρκετά από τα σπίτια του χωριού εωσότου συναντήσει δρόμο που υπάρχει πάνω από τα τελευταία σπίτια. Μετά από κίνηση μερικών μέτρων στον ασφαλτόδρομο το μονοπάτι αρχίζει κι ανηφορίζει από το σημείο που διαγράφεται ρεματάκι σε στροφή του δρόμου στα 540μ. υψόμετρο.

Στα περισσότερα σημεία το μονοπάτι είναι εμφανές εκτός από τα τελευταία μέτρα πριν συναντήσει χωματόδρομο που καταλήγει στο εκκλησάκι του προφήτη Ηλία. Ο χωματόδρομος ξεκινά από τον δρόμο που ενώνει το χωριό της Άρνης με τη Βουρκωτή.

mΑπό αυτό το σημείο και μετά το μονοπάτι έχει καταστραφεί από το πέρασμα του χωματόδρομου εξυπηρετώντας τους κτηνοτρόφους που έχουν κοπάδια αρνιών και κατσικιών οπότε και η πορεία μας πλέον είναι αυτοσχέδια με γνώμονα την ασφάλεια και την βατότητα της διαδρομής που θα επιλέξουμε για το εκκλησάκι το οποίο κι έχουμε πάνω από το κεφάλι μας.

(Να σημειώσω ότι στο νησί υπήρχε μεγάλο δίκτυο μονοπατιών τα οποία στα τέλη της δεκαετίας του ’90 καθαρίστηκαν και σηματοδοτήθηκαν με ευρωπαϊκά κονδύλια για την ανάδειξή τους καθώς ήταν οι παλαιοί κόμβοι επικοινωνίας μεταξύ των χωριών της Άνδρου. Πλακόστρωτα στο μεγαλύτερο μέρος τους αποτελούσαν μνημεία πολιτιστικής κληρονομιάς, έπεσαν όμως κι αυτά θύματα του επεκτατισμού και της απληστίας των ντόπιων κατοίκων του νησιού και θυσιάστηκαν γιατί κανείς δεν προτιμά να περάσει ο εκάστοτε δρόμος για την εκάστοτε χαζή ανάγκη από το χωράφι του παρά από τον πλούτο που έπρεπε να έχει κρατηθεί ανέπαφος.

Τις εργασίες συντήρησης και σηματοδότησης επέβλεψε ο κ. Άρης Θεοδωρόπουλος σε συνεργασία με ντόπιους εργάτες. Κρίμα τόση δουλειά να πάει χαμένη στο βωμό της «αξιοποίησης» και κρίμα στην εμπιστοσύνη των ευρωπαίων εταίρων μας για την απορρόφηση του προγράμματος αυτού με την κατάληξη του σήμερα).

nΛίγα μέτρα πριν φθάσουμε στο εκκλησάκι, μας πιάνει και ο καιρός του οποίου αγνοήσαμε τα σημάδια, που μας είχε δώσει νωρίτερα.

o

Τα πάντα μαύρισαν και η ορατότητα περιορίστηκε σε μερικές δεκάδες μέτρα. Ήμασταν στο κέντρο του σωρειτομελανία που είχε αγκαλιάσει το μέρος, δίνοντας καταιγίδα ευτυχώς ήπιας μορφής.

Μετά από κάνα μισάωρο ο καιρός μισάνοιξε με σημάδια βελτίωσης κι αποφασίσαμε να συνεχίσουμε για την κορυφή, την οποία και προσεγγίσαμε μετά από 20 λεπτά.

Η θέα μαγευτική, με τα μαυρισμένα σύννεφα να κινούνται ανατολικά και το μισό νησί μαύρο καθώς το υπόλοιπο δυτικό του κομμάτι βρισκόταν ηλιόλουστο με τη θάλασσα καταγάλανη και φωτεινή.

rΑφού απολαύσαμε τη θέα, ξεκινήσαμε περπατώντας το διάσελο που ενώνει την κορυφή με τους Αγ. Σαράντα και τραβερσάραμε τον ορεινό όγκο της Κουβάρας τον οποίο κι αφήσαμε σε σημείο που προσεγγίζει ομαλά τον όγκο του Πετάλου μέσω του οροπεδίου που σχηματίζουν μεταξύ τους.

sΑπό το οροπέδιο βορειοανατολικά και στη θέση «Ζέγια» ξεκινά το ρέμα του Βαριδίου το οποίο διασχίζει το χωριό της Βουρκωτής κι εκβάλλει στην παραλία «Άχλα», σχηματίζοντας έναν πλούσιο υγρότοπο.

Ανατολικά, βορειοανατολικά γεννιέται άλλο ένα ρέμα στη θέση «Βίγλα» το ρέμα των Εβρουσών που προανέφερα και παραπάνω.

u

Εμείς κινηθήκαμε νοτιοανατολικά με σκοπό να συναντήσουμε το ρέμα της Παλαιόπολης για να εκτελέσουμε την κατάβαση των δύο καταρρακτών που υπάρχουν στο ρέμα. Δεν είναι οι μοναδικοί καθώς υπάρχουν κι άλλοι μικρότεροι, επικλινείς αλλά και δύσβατοι από την βλάστηση γι’ αυτό και κινηθήκαμε από τα 900μ. στα 400μ. εκτός του ρέματος και παράπλευρα.

Επιτέλους μετά από την καταπόνηση της κατάβασης καθώς δεν υπάρχει μονοπάτι και η βλάστηση που υπάρχει στην κίνηση είναι μόνο φρύγανα και ασφάκες, φθάσαμε στο σημείο όπου ξεκινά η κατάβαση του 1ου καταρράκτη.

wΤο ρελέ προσεγγίζεται με μία κατηφορική 8μετρη τραβέρσα από δέντρο, είναι εξοπλισμένο με αλυσίδα και η 35μετρη κατάβαση είναι σχετικά επικλινής. Το νερό ήταν λίγο μιας και βρισκόμαστε σχεδόν στα μέσα του καλοκαιριού και ύστερα από έναν ήπιο χειμώνα και σχετικά άνυδρη άνοιξη.

Καταλήγοντας στη βάση του καταρράκτη περπατήσαμε κάποια μέτρα και παράπλευρα από μία πικροδάφνη, συναντήσαμε την πλακέτα για το ξεκίνημα της επόμενης κατηφορικής τραβέρσας που σε οδηγεί με ασφάλεια στο ρελέ του 2ου καταρράκτη.

Το ρελέ είναι εξοπλισμένο με δύο πλακέτες με κρίκους και είναι αρκετά μέσα από το σημείο κατάβασης καθώς η ποιότητα του βράχου, δεν ενδείκνυται για εξόπλιση της κατάβασης σε σημείο ορατό και στην κατακόρυφο αυτής. Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στις τριβές που δημιουργούνται στο σχοινί καθώς και στην ανάκλησή του λόγω του σημείου τοποθέτησης του ρελέ.

xΗ κατάβαση του καταρράκτη είναι 25 μέτρα και όταν έχει αρκετό νερό δημιουργεί μία υπέροχη κουρτίνα ροής κατά πλάτος του βράχου.

Μετά και την κατάβαση του 2ου καταρράκτη ακολούθησαν κάποιες ελεύθερες καταρριχήσεις εωσότου φθάσαμε σε σημείο που αφήσαμε το ρέμα από αριστερά για να βγούμε στα πρώτα σπίτια της Άνω Παλαιόπολης και στον Αϊ. Γιάννη όπου και είχαμε αφήσει μεταφορικό μέσο.

(Για να επαναλάβει κάποιος την κατάβαση των δύο καταρρακτών στο ρέμα της Παλαιόπολης, υπάρχει απλούστερος τρόπος προσέγγισης μέσω σηματοδοτημένου μονοπατιού με την αρίθμηση 9 το οποίο ξεκινά από το χωριό Άνω Απρόβατο και στη θέση Ντράσα. Υπάρχει νεόκτιστο σπίτι πάνω στον ασφαλτόδρομο και στην απέναντι γωνία θα δείτε μεγάλο βράχο με την ταμπέλα της αρίθμησης σε κόκκινο και άσπρο ορθογώνιο μεταλλικό πλαίσιο. Το μονοπάτι στην πορεία του χάνεται από πρόσφατο ανοιγμένο χωματόδρομο που έχει απορροφήσει σημαντική απόσταση του μονοπατιού το οποίο ήταν πλακόστρωτο. Ακολουθώντας τον χωματόδρομο ξανασυναντάμε το μονοπάτι που στην πορεία του τέμνει το ρέμα του Τούρκου στο οποίο μπορεί κάποιος να χαρεί άλλες δύο καταβάσεις. Η πρώτη επικλινής 9μετρη με παράκαμψη και μετά ακολουθεί οριζόντια τραβέρσα που σε οδηγεί στο εναέριο ρελέ της δεύτερης κατάβασης απέναντι σε βράχο. Από κάτω έχεις στα πόδια σου στο μεγαλύτερο μέρος την 16μετρη εναέρια κατάβαση που σε βάζει σε στένωμα σαν σε πηγάδι. Μετά από μερικά μέτρα υπάρχει τρόπος να διαφύγεις προς τα αριστερά και πάνω, από πέρασμα σε βράχο που χρειάζεται ελεύθερη αναρρίχηση με περάσματα 3ου και 4ου βαθμού. Το ρέμα από το σημείο της διαφυγής και κάτω είναι πολύ δύσβατο από τη βλάστηση. Η διαφυγή μας ξαναβγάζει στο μονοπάτι 9 που συνεχίζοντας την πορεία μας σε αυτό, θα μας οδηγήσει στο ρέμα της Παλαιόπολης. Σε επόμενη επίσκεψη θα φροντίσουμε ώστε να σηματοδοτήσουμε τα σημεία πρόσβασης στα  δύο ρέματα για να υπάρχει αντικειμενικότερη εικόνα της διαδρομής).

Τελειώνοντας η μέρα είχε να μας αφήσει μόνο όμορφες εικόνες αλλά και κούραση, η οποία όμως ήταν γλυκιά.

Το νησί της Άνδρου έχει πάρα πολλά ακόμα να μας δώσει και χρειάζεται την ευαισθητοποίηση από μερίδα ανθρώπων που μπορούν με τον τρόπο τους, να προστατέψουν τις ομορφιές και τον υδρόβιο πλούτο που υπάρχει. Σίγουρα θα επανέλθουμε για μία πιο λεπτομερέστερη καταγραφή των υδροβιότοπων και του υδρογραφικού δικτύου του νησιού.

Να ευχαριστήσω τους Μπουντρούκα Τζίνα και Τσουκαλά Γιώργο για την υπομονή και την υποστήριξη που είχαμε τις δύο μέρες από μέρος τους και να ευχηθώ στην Τζίνα καλή λευτεριά.

 

Tags:

Wednesday, July 7th, 2010 Εξορμήσεις

No comments yet.

Leave a comment